Prosimy Prezydenta o weto Ustawy o POZ

Fundacja Rzecznik Praw Rodziców                                                                               Warszawa 13.11.2017
                                                                                                                        



Szanowny Panie Prezydencie,

   Zwracamy się do Pana Prezydenta z prośbą o nie podpisywanie ustawy z dnia 27 października 2017 r. o podstawowej opiece zdrowotnej, która w naszej ocenie jest niezgodna z prawami rodziców gwarantowanymi Konstytucją i jest skrajnie niekorzystna dla porządku społecznego opartego na docenianiu i wzmacnianiu roli rodziny, jako pierwszego środowiska opieki i wychowania dziecka.

   Art. 17 Ustawy o POZ mówi o współpracy między zespołem POZ, a „pielęgniarką środowiska nauczania i wychowania lub higienistką szkolną”. Współpraca została zorganizowana w taki sposób, że pomija rodziców dzieci, odbywa się ponad ich głowami. Rodzice nie są ani raz wymienieni w tekście ustawy, ani w zakresie konieczności ich informowania o działaniach podejmowanych względem dzieci ani w zakresie wyrażania przez rodziców zgody na te działania.

   Współpraca między zespołem POZ a pielęgniarką/higienistką ma polegać na udzielaniu porad, przekazywaniu informacji, oraz podejmowaniu wspólnych działań w celu zachowania zdrowia i profilaktyki chorób, rozpoznawania i leczenia chorób oraz rehabilitacji świadczeniobiorcy o których mowa w art. 16 ust. 2 tj. dotyczących w szczególności rozpoznania, sposobu leczenia, rokowań, ordynowanych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego i wyrobów medycznych, w tym okresu ich stosowania i sposobu dawkowania, oraz wyznaczonych wizyt, udzielonych i zaplanowanych świadczeń opieki zdrowotnej, w tym w innych niż podstawowa opieka zdrowotna zakresach świadczeń opieki zdrowotnej] oraz podejmowaniu wspólnych działań w celu zachowania zdrowia i profilaktyki chorób, rozpoznawania i leczenia chorób oraz rehabilitacji świadczeniobiorcy.

   Rodzi się pytanie, jak przekazywanie informacji i udzielanie porad w tak szerokim zakresie ma przebiegać bez konieczności uzgodnienia tych działań z rodzicami dziecka, szczególnie w zakresie „wspólnego działania w celu zachowania zdrowia świadczeniobiorcy"? Tym bardziej jak mają wyglądać w praktyce „wspólne działania w celu profilaktyki chorób”? Literalna interpretacja tych zapisów pozwala na podawanie dzieciom przez przedstawicieli państwa środków medycznych, również profilaktyczne, bez zgody i wiedzy rodziców.
 

   Niebezpiecznie pobrzmiewa w tych zapisach taka próba spojrzenia na dziecko jak na "własność Państwa, a nie rodziców", trend który jest typowy dla krajów takich jak Niemcy czy Norwegia, w których o dzieciach decydują funkcjonariusze państwa. W Polsce jest to niezgodne z konstytucyjną zasadą ochrony rodziny wyrażoną w art. 18 „Małżeństwo jako związek kobiety i mężczyzny, rodzina, macierzyństwo i rodzicielstwo znajdują się pod ochroną i opieką Rzeczypospolitej Polskiej” oraz praw rodzicielskich wyrażoną w art. 48 „1. Rodzice mają prawo do wychowania dzieci zgodnie z własnymi przekonaniami (…) 2. Ograniczenie lub pozbawienie praw rodzicielskich może nastąpić tylko w przypadkach określonych w ustawie i tylko na podstawie prawomocnego orzeczenia sądu”.

   Dodatkowo niepokojące jest rozszerzenie zakresu działań podejmowanych wobec dzieci bez zgody i wiedzy rodziców zawarte w art. 18 gdzie podkreślono, że zespół POZ w ramach koordynacji współpracuje z przedstawicielami organizacji i instytucji działających na „rzecz zdrowia” (określenie bardzo nieprecyzyjne) oraz organami administracji publicznej. Kolejnym więc zarzutem do tej ustawy jest rozmiękczanie istoty tajemnicy lekarskiej.

   Z kolei art. 19 który pozwala na przekazywanie takich danych za pomocą zwykłych powszechnie dostępnych systemów teleinformatycznych czy telefonów co negatywnie oceniał Główny Inspektor Ochrony Danych Osobowych.   

   Ustawa wprowadza elementy kontroli rodzin, tym bardziej że przygotowywane jest przez Ministerstwo Zdrowia jej rozszerzenie w kolejnym dokumencie, czyli Ustawie o zdrowiu dzieci i młodzieży w wieku szkolnym. (W październiku zakończyły się konsultacje społeczne założeń do wspomnianej ustawy. W założeniach na pielęgniarkę szkolną jest nałożony obowiązek raportowania wszystkich nieprawidłowości do opieki społecznej. Wielokrotnie w Założeniach do Ustawy o zdrowiu dzieci i młodzieży jest przywołana Ustawa o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie. Wejście w życie Ustawy o zdrowiu dzieci i młodzieży zostało zaplanowane przez resort zdrowia na początek roku szkolnego 2018/19.)

   Zwracamy się do Pana Prezydenta z prośbą o zawetowanie ustawy z dnia 27 października 2017 r. o podstawowej opiece zdrowotnej.



                                                                  Z wyrazami szacunku

                                                                 Karolina i Tomasz Elbanowscy

                                                                 Fundacja i Stowarzyszenie Rzecznik Praw Rodziców

 

Wesprzyj nas